Neden üs Zeytinburnu?

Bir firmanın nerede oturduğu ilk bakışta müşterinin sorunu değil. Sizi ilgilendiren şey ekibin ne zaman kapıda olacağı ve işi bilip bilmediği. Ama bu iki şeyin ilki doğrudan adresle ilgili ve bu yüzden soruyu ciddiye alıyoruz. Bu şehirde mesafe kilometreyle değil, saatle ölçülür.

Haritanın söylediği şey

Zeytinburnu, Avrupa yakasının nüfus olarak en sıkışık kesiminin ortasında duruyor. Sahil yolu ile şehir içi ana arterler burada birbirine yakın geçiyor; Bakırköy, Bahçelievler, Güngören ve Fatih hattı doğrudan komşu. Bu, bir gün içinde iki farklı ilçede iş çıkarmayı ya da öğleden sonra çıkan bir acil çağrıya aynı gün yetişmeyi mümkün kılıyor. Aynı işi Şile’de ya da Silivri’de konumlanarak yapmak, günün büyük kısmını yolda geçirmek anlamına gelirdi.

Süreyi söylemek, kapsamı söylemekten zordur

“İstanbul’un her yerine hizmet” cümlesi kurmak bedava. Zor olan, hangi ilçeye ne kadar sürede varılacağını söylemek. Bizim tarafımızda bunun bir tablosu var ve bu tablo iyimser değil: batı hattında Esenyurt ve Büyükçekmece için trafiğe bağlı olarak elli dakikadan başlayan bir bant, Anadolu yakasında köprü ya da tünel geçişiyle otuz beş ile elli dakika arası, Şile için doksan dakika bandı. Bir firmanın adresini bilmek, telefonda size verilen sürenin gerçekçi olup olmadığını kontrol etmenizi sağlar. Bu, kapsam listesinden çok daha kullanışlı bir bilgi.

Aynı gün ne demek, ne demek değil

Aynı gün ifadesi ilçeden ilçeye başka anlama geliyor. Yakın hatta öğleden sonra gelen bir çağrı akşam üstü karşılanabilir. Batı hattında aynı çağrı için gerçekçi cevap çoğu zaman ertesi sabahtır, çünkü akşam saatinde yola çıkmak hem varışı hem uygulamayı riske atar. Adalar’da ise mesele tamamen tarifeyle ilgili; vapur ve motor saatleri planı belirler ve kaçırılan bir kalkış işi ertesi güne atar. Bu yüzden ada işlerinde malzeme listesi bir gece önceden hazırlanır.

Üssün kendisi bir laboratuvar

Adresin ikinci faydası mesleki. Zeytinburnu tek bir yapı stoğuna sahip değil; aynı ilçede yetmişli seksenli yılların apartmanları, tekstil atölyeleri, sahil dolgusu üzerine oturmuş bloklar ve yeni dönüşüm kuleleri yan yana duruyor. Veliefendi ve Seyitnizam hattı merdiven boşluğu ve atölye bodrumu demek; Kazlıçeşme tarafı rüzgâr, nem ve eski depo demek. Bir ilçede iki ayrı ekoloji görmek, farklı yapı tiplerini aynı hafta içinde çalışmak anlamına geliyor ve bu tecrübe başka ilçelere doğrudan aktarılıyor.

Yakınlığın çözmediği şey

Bunun bir sınırı olduğunu da yazmak gerek. Yakın olmak teşhisi kolaylaştırmaz. Yirmi dakikada varılan bir dairede yanlış tür tespit edilirse, o dosya yarım saat uzaktaki bir dosyadan daha uzun sürer. Hız, keşfin yerine geçmez ve geçmesine izin verilirse en pahalı hata orada yapılır. Aynı şekilde uzak ilçelerde planlı çalışmayı tercih ediyoruz: bir günde tek adres yerine aynı bölgede birkaç adres, hem bizim hem müşterinin lehine oluyor.

Randevu saatinin neden aralık olarak verildiği

Adres konusunun pratik karşılığı randevu biçiminde ortaya çıkıyor. Bir güne konan işler bölge bölge sıralanır, çünkü aynı hat üzerinde iki adres arasında geçen süre, farklı hatlarda dolaşmanın yarısından az olur. Bu sıralama müşterinin lehine çalışır: yol maliyeti düştükçe randevu bulmak kolaylaşır ve acil bir çağrı geldiğinde o hat üzerinde bir ekip bulunma ihtimali artar. Buna karşılık kesin bir saat vermek yerine iki saatlik bir aralık söylemeyi tercih ediyoruz. Bir dairede keşif on beş dakika sürer, aynı adreste tesisat şaftı açılırsa kırk beş dakika sürer ve bu farkı önceden bilmek mümkün değil. Dakika veren bir randevu, ya bir sonraki adresi geciktirir ya da bulunduğu adreste işi kısaltır.

Uzak hatta ne yapıyoruz

Şile, Çatalca, Silivri ve Adalar gibi uzun hatlarda tek seferlik acil işler yerine sezon planı kuruyoruz. Kapanış ve açılış dönemlerinde yapılan iki ziyaret, yaz ortasında panikle çıkılan tek bir acil ziyaretten hem daha ucuz hem daha sonuç verici. Bunu söylemek bazen iş kaybettiriyor; buna karşılık üç saat yolda geçip yarım saat çalışılan bir günün kimseye faydası yok.

Adres bilgisini bu yüzden gizlemiyoruz. Bir firma nereden çıktığını söylemiyorsa, size verdiği sürenin dayanağını da söylemiyor demektir. İsim seçimi pazarlamadır, konum ise ölçülebilir bir şey — ve müşterinin kontrol edebileceği az sayıdaki bilgiden biri.